Betalingsregeling voor schulden bij zorgverzekeraar: Wat zegt de wet?

Hoe zit dat in elkaar?
Schuldinfo.nl wijdde hier een uitgebreid artikel aan. Volgens artikel 6:29 van het Burgerlijk Wetboek hebben mensen met schulden bij private schuldeisers geen recht op een betalingsregeling. Dit komt doordat de betaling in één keer is overeengekomen, en het verwerken van gespreide betalingen administratieve lasten en extra kosten met zich meebrengt. Rechters kunnen daarom geen betalingsregeling afdwingen. Wel kunnen ze bemiddelen om een regeling tot stand te brengen en deze in een vonnis vastleggen. Bij schulden aan zorgverzekeraars ligt dit anders. Uit recente rechtszaken blijkt dat sommige rechters deze regels verkeerd toepassen op achterstallige zorgpremies. Zo wees de rechtbank Rotterdam onlangs een verzoek om een betalingsregeling met een zorgverzekeraar af, terwijl daar wel wettelijke regels voor bestaan.

Wettelijke regels bij premieachterstand
Bij een premieachterstand op de zorgverzekering heeft de verzekerde onder bepaalde voorwaarden recht op een betalingsregeling. Dit is wettelijk vastgelegd sinds 1 september 2009. Volgens artikel 18a van de Zorgverzekeringswet geldt:

Bij een premieachterstand van twee maanden moet de zorgverzekeraar binnen tien werkdagen een betalingsregeling aanbieden, waarbij de maandelijkse premie via automatische incasso wordt geïnd.

Bij vier maanden achterstand volgt een waarschuwing over de gevolgen van een achterstand van zes maanden.

Bij zes maanden achterstand meldt de zorgverzekeraar de verzekeringnemer aan bij het CAK. Vanaf dat moment betaalt de verzekerde geen premie meer aan de verzekeraar, maar een bestuursrechtelijke premie aan het CAK.

Zodra de schulden (inclusief eigen risico en kosten) zijn voldaan, meldt de zorgverzekeraar dit bij het CAK, waarna de reguliere premiebetalingen aan de verzekeraar hervat worden.

Om te voorkomen dat schulden te snel oplopen, gelden er bovendien extra regels voor zorgverzekeraars. Zo moet een zorgverzekeraar bijvoorbeeld minimaal drie aanmaningen sturen en mag niet elke premiefactuur afzonderlijk met incassokosten worden belast. Hierdoor heeft de verzekeringnemer onder voorwaarden recht op een betalingsregeling, wat de zorgverzekeraar tot een bijzondere schuldeiser maakt. Dit betekent dat rechters zich niet zomaar mogen beroepen op artikel 6:29 BW om geen betalingsregeling op te leggen. Gezien de mogelijke juridische gevolgen, zouden rechters zelfs een actieve rol moeten spelen bij het toetsen of aan de wettelijke voorwaarden is voldaan. Indien een zorgverzekeraar onvoldoende rekening houdt met de persoonlijke situatie van de verzekeringnemer en te snel overgaat tot dagvaarding, kan de rechter besluiten de proceskosten te compenseren. Dit helpt om verdere schuldopbouw te voorkomen.Bij schulden aan zorgverzekeraars gelden dus andere regels dan bij private schuldeisers. Hoewel rechters soms ten onrechte afwijzend reageren op verzoeken tot betalingsregelingen, is er in de wet wel degelijk ruimte voor. Door hier zorgvuldig mee om te gaan, kunnen onnodige juridische procedures en oplopende schulden worden voorkomen.